Jump to content

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ། Trinidad and Tobago

Wikipedia ལས།

ངོ་སྤྲོད།

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་ ཝེ་ནི་ཟིའུ་ལ་གི་བྱང་ཤར་མཚོ་འགྲམ་ནང་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ལྷོ་ཕྱོགས་ལུ་ ཆགས་ཡོད་པའི་མཚོ་གླིང་མཚེ་མ་གི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། ས་ཆ་ཡོངས་བསྡོམས་ཀྱི་རྒྱ་ཚད་འདི་ ཧ་ལམ་ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་ ༥༡༢༨ ཡོདཔ་ད་ མཚོ་གླིང་གཉིས་ལས་ ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་སྦོམ་ཤོས་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ ཆར་རླུང་གི་ས་གོའི་ཕྱི་ཁར་ཆགས་ཏེ་ཡོདཔ་དང་ ལྷོ་ཕྱོགས་ཨ་མི་རི་ཀ་གི་སྦོ་ལོགས་ཁར་ལུ་ ཐབས་བྱུས་ཅན་གྱི་ས་གོ་ཅིག་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་དང་ཁྲོམ་སྡེ།

རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་འདི་ ཊི་ནི་ཌེཊ་གི་བྱང་ནུབ་ཁ་ཐུག་ལུ་ཡོད་པའི་ པོརཊ་ཨོཕ་ཨིས་པེན་འདི་ཨིན། འདི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་བདག་སྐྱོང་དང་ ལམ་སྲོལ་ དེ་ལས་ དངུལ་འབྲེལ་གྱི་ལྟེ་བ་སྦེ་ ཕྱག་ཞུཝ་ཨིན། གཞན་མི་ཁྲོམ་སྡེ་སྦོམ་ཤོས་ཚུ་ཡང་ བཟོ་གྲྭ་དང་ཚོང་འབྲེལ་གྱི་ཁྲོམ་སྡེ་གཙོ་བོ་ སཱན་ཕར་ན་ཌོ་དང་ མི་རློབས་ལས་ཁྲོམ་སྡེ་སྦོམ་ཤོས་ ཅག་གུ་ཝ་ནསི་ དེ་ལས་ ཊོ་བ་གོ་གི་རྒྱལ་ས་ཨིས་ཀཱར་བོ་རོག་ཚུ་ཨིན་པས།

མི་རློབས།

སྤྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ཚུན་ཚོད་ ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་གི་ མི་རློབས་འདི་ ས་ཡ་ ༡.༥ དེ་ཅིག་སྔོན་རྩིས་བཏོན་ཡོདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ལུ་ཧ་ཅང་གིས་ ཁྲོམ་རྒྱ་སྐྱེད་ཀྱི་ཚད་གཞི་མཐོ་དྲགས་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་དང་ ན་གཞོན་གྱི་མི་རློབས་མངམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་ མང་སུ་སྦེ་མི་རློབས་ཆགས་ཏེ་ བཟོ་གྲྭ་གོང་འཕེལ་ལུ་གྱུར་ཏེ་ཡོདཔ་ད་ ཊོ་བ་གོ་ནང་འདི་ བག་ཕེབས་ཏོག་ཏོ་དང་ བལྟ་བཤལ་ལུ་འཚོ་བ་གཙོ་བོ་བཏོན་ཏེ་སྡོད་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

མི་རིགས།

རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ མི་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མི་རིགས་སྡེ་ཚན་སྦོམ་ཤོས་ར་ ཨིན་ཌོ་ཊི་ནི་ཌ་ཌི་ཡཱནསི་(རྒྱ་གར་གྱི་ཁག་འབག་གི་ལཱ་འབད་མི་ཚུ་གི་རིགས་རྒྱུད་)དང་ ཨེཕ་རོ་ཊི་ནི་ཌ་ཌི་ཡཱནསི་(ཨཕ་རི་ཀཱན་གྱི་ཟ་བྲན་ཚུ་གི་རིགས་རྒྱུད་)ཚུ་ཨིན་མས། མི་རིགས་གཞན་གྱངས་ཁ་ཉུང་སུ་སྦེ་ཡོད་མི་ཚུ་ཡང་ ཡུ་རོབ་ཀྱི་མི། རྒྱ་ནག་གི་མི། སི་རི་ཡཱན་མི་བརྒྱུད་ཀྱི་ལེ་བ་ནིས་མི་རིགས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་སྐྱེས་པའི་མི་སྡེ་ཚུ་ཨིན་པས། འདི་བཟུམ་ སླ་བསྲེ་ཡོད་པའི་མི་རིགས་འདི་གིས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་དང་ ངོ་རྟགས་ཚུ་བཏོནམ་ཨིན་མས།

ཁ་སྐད།

གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ཁ་སྐད་འདི་ ཨིང་ལིཤ་ཨིནམ་ད་ དེ་ཡང་ ཉིན་བསྟར་གྱི་མི་ཚེ་དང་ ཤེས་ཡོན་ དེ་ལས་ ཚོང་ལཱ་ཚུ་ནང་ རྒྱ་ཆེ་དྲགས་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌ་དང་ ཊོ་བཱ་གོ་གི་ཟུར་ཉམས་ཨིང་ལིཤ་(ཀིརིའོ་རོལ་)འདི་ སྤྱིར་བཏང་ གཞུང་འབྲེལ་མེན་པའི་གནས་སྟངས་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་ཨིན་པས། ཁ་སྐད་གཞན་ཡང་ ཧིན་དི་དང་ ཨིས་པེ་ནིཤ་ དེ་ལས་ ཕེརེནཆི་ཀིརིའོ་རོལུ་འདི་ མི་རློབས་ཉུང་སུ་ཅིག་གིས་སླབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

རྒྱལ་རབས།

ཊི་ནི་ཌེཊ་འདི་དུས་རབས་ ༡༥ པའི་ནང་ ཨིས་པེ་ནིཤ་གིས་ དབང་འོག་བཙུགས་ཡོདཔ་དང་ ཤུལ་ལས་ ༡༧༩༧ ལུ་བིརི་ཊིཤ་གིས་འོག་ལུ་བཙུགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཊོ་བ་གོ་འདི་ བིརི་ཊིཤ་གི་དབང་འོག་རྒྱལ་ཁབ་མ་བཙུགས་པའི་ཧེ་མ་ ཨིས་པེ་ནིཤ་དང་ཌཅ་ དེ་ལས་ ཕེརེནཆི་ཚུ་གི་འོག་ལུ་བཙུགས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མཚོ་གླིང་གཉིས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༨༨༩ ལུ་གཅིག་སྒྲིལ་འབད་ཡོདཔ་དང་ སྤྱི་ལོ་ ༡༩༦༢ ལུ་རང་དབང་རང་བཙན་ཐོབ་སྟེ་ དེ་གི་ཤུལ་ལས་ སྤྱི་ལོ་ ༡༩༧༦ ལུ་མི་སེར་དམངས་གཙོའི་གཞུང་ལུགས་འགོ་བཙུགས་ནུག།

ཆོས་ལུགས།

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་ལུ་ ཆོས་ལུགས་ལེ་ཤ་ཡོད་མི་འདི་ ཁོང་གི་ངོ་རྟགས་ཨིན། ཆོས་ལུགས་མང་སུ་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་མི་འདི་ ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དང་ ཧིན་དུའི་ཆོས་ལུགས་ དེ་ལས་ ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་དུས་སྟོན་ ཌི་ཝ་ལི་དི་ ཨའིཌ་ དེ་ལས་ ཡེ་ཤུའི་དུས་སྟོན་ཚུ་ རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་གནས་ཚད་ནང་ བརྩི་སྲུང་འབདཝ་ཨིན་པས། ཨཕ་རི་ཀཱན་གྱི་སྔར་སྲོལ་གྱི་ཆོས་ལུགས་དང་ ཆོས་ལུགས་སྡེ་ཚན་ཆུང་ཀུ་ཚུ་ལུ་ཡང་ ཁོང་རའི་མི་སྡེ་ཚུ་གིས་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ལུ་ བཀག་ཆ་མེད་པར་ གུས་ཞབས་འབད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

གནམ་གཤིས།

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་ལུ་ དྲོད་དང་ལྡན་པའི་ས་གཤིས་འདི་ སོ་སོ་སྦེ་ རློནམ་གཤེར་འདི་(སྤྱི་ཟླ་དྲུག་པ་ལས་བཅུ་གཉིས་པ་ཚུན་)དང་ སྐམ་ཀྲོག་ཀྲོ་འདི་(སྤྱི་ཟླ་དང་པ་ལས་ལྔ་པ་ཚུན) ཡོདཔ་ཨིན་པས། མཚོ་གླིང་འདི་ནང་ ཆར་ལྡན་ནགས་ཚལ། མཱེན་གོརོཔ་ནགས་ཚལ། མཚོ་མཐའ་ཚུ་ཡོད་པའི་ཁར་ སྐྱེ་ལྡན་རིགས་སྣ་ཚུ་ནང་ ཡོངས་དྲགས་ཡོདཔ་དང་ དམིགས་གསལ་སྦེ་ བྱ་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ ཨཱ་ས་རའིཊ་རང་བཞིན་ལྟེ་བ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་ཐོན་ཏེ་འདུག།

གཞུང་སྐྱོང་།

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་སྤྱི་ཚོགས་ཡོད་པའི་ མི་སེར་དམངས་གཙོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཨིན་པས། སྲིད་འཛིན་འདི་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབུ་ཁྲིདཔ་ཨིནམ་དང་ བློན་ཆེན་འདི་ གཞུང་སྐྱོང་གི་དབུ་ཁྲིདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ལེ་ཤ་ཡོད་པའི་ དམངས་གཙོའི་རིང་ལུགས་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་དང་ བཙག་འཐུ་ཚུ་ཡང་ ལོ་ལྔ་ནང་ཚར་རེ་འགོ་འདྲེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་མས།

དཔལ་འབྱོར།

དཔལ་འབྱོར་འདི་ མང་ཤོས་ར་ ས་སྣུམ་དང་རང་བཞིན་གྱི་རྫས་རླངས་ལུ་ གཞི་བཞག་སྟེ་ཡོདཔ་ལས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ འབྱོར་པ་ཅན་ཅིག་ལུ་ གྱུར་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ནང་འཁོད་ཐོན་སྐྱེད་ཡོངས་འབོར་འདི་ ༢༠༢༤ ཚུན་ཚོད་ལུ་ ཐེར་འབུམ་ ༢༥ དེ་ཅིག་སྔོན་རྩིས་བཏོན་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཕྱིར་ཚོང་གཙོ་བོ་རང་ རང་བཞིན་གྱི་རྫས་རླངས། ས་འོག་གི་རང་བཞིན་ས་སྣུམ། རྫས་སྦྱོར་རྡུལ་ཕྲན། དྲི་ཅན་རྫས་རླངས་ཚུ་ཨིན་པས། ནང་འདྲེན་གཙོ་བོ་ར་ འཕྲུལ་ཆས་དང་ བཞེས་སྒོ་ དེ་ལས་ བཟོ་སྐྲུན་འབད་ཡོད་པའི་ཅ་ལ་ཚུ་ཨིན་པས། བཟོ་གྲྭ་དང་ལྟ་བཤལ་ལས་སྡེ་བརྩིས་ཏེ་ནུས་ཤུགས་མེན་མི་ལས་སྡེ་ཚུ་ ཡར་རྒྱས་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

ལམ་སྲོལ་དང་གྱོན་ཆས།

རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་འདི་ ཨཕ་རི་ཀཱན། རྒྱ་གར། ཡུ་རོབ། རྒྱལ་ཁབ་རང་ལུགས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་ཚུ་ སླ་བསྲེ་བསྲེཝ་ཨིན་པས། ཀཱར་ནི་བཱལ་དགའ་སྟོན་འདི་ གྱོན་ཆས་རྒྱས་ཤིང་རྒྱསཔ་སྦེ་གྱོན་ནི་དང་ སཱོ་ཀ་སྙན་ཆ་ལག་ལེན་འཐབ་ནི་འདི་ ལམ་སྲོལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ཅིག་ཨིན་མས། སྔར་སྲོལ་གྱི་གྱོན་ཆས་འདི་ མི་རིགས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ ཁྱད་པར་ཡོད་རུང་ འདི་ཚུ་ནང་ཁྱད་པར་མེད་མི་འདི་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ དུས་སྟོན་ཚུ་གི་སྐབས་ལུ་ གྱོན་ཆས་ཚུ་སྤྲོ་བ་ཆེ་ཏོག་ཏོ་དང་ ཁྲ་ཅོམ་ཅོ་སྦེ་གྱོན་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

ལྟ་བཤལ།

ལྟ་བཤལ་འདི་ ཊོ་བ་གོ་གི་དཔལ་འབྱོར་ནང་ལུ་ མེད་ཐབས་མེདཔ་ཅིག་ཨིན་པས། ལྟ་བཤལ་པ་ཚུ་ལུ་སྤྲོ་བའི་ས་གོ་ཚུ་ཡང་ པི་ཇིན་པོའིནཊ་མཚོ་མཐའ་དང་ བུཀ་ཀོ་རིཕ་ དེ་ལས་ ནཱའི་ལོན་པཱུལ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། ཊི་ནི་ཌེཊ་གིས་ ཀཱར་ནི་བཱལ་དགའ་སྟོན་དང་ རང་བཞིན་གྱི་ས་ཆ་ དཔེ་འབདན་ མཱ་ར་ཀཱས་མཚོ་མཐའ་དང་ པིཅ་མཚོ་(འཛམ་གླིང་ནང་རང་བཞིན་གྱི་ཨེསི་ཕཱལཏ་རྡོ་རུག་གི་ས་གཞི་སྦོམ་ཤོས་) བལྟ་ནི་གི་ལས་རིམ་ཚུ་དང་ཅིག་ཁར་ ལམ་སྲོལ་གྱི་ལྟ་བཤལ་པ་ཚུ་ སྤྲོ་བ་བསྐྱེད་དེ་འོང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

རྩེད་རིགས།

གཡུག་རིལ་དང་ རྐང་རྩེད་འདི་ གནམ་མེད་ས་མེད་ ཡོངས་གྲགས་ཡོད་པའི་རྩེད་རིགས་ཨིན་པས། ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་གིས་ འཛམ་གླིང་རྒྱལ་རྟགས་དང་ ཨོ་ལིམ་པིག་གི་འགྲན་བསྡུར་ མང་རབས་ཅིག་ནང་ བཅའ་མར་གཏོགས་ནུག། རྩེད་རིགས་གཞན་གྱི་གྲངས་སུ་ ལུས་རྩལ་དང་ དྲྭ་རིལ་ དེ་ལས་ མཛོག་ཁྱད་རྩེདམོ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཁབ་ནང་ ལུས་རྩལ་པ་ཨ་ཊོ་བོལ་ཌོན་དང་ ཌུའིཊ་ཡོརཀ་བཟུམ་ལུ་ དཔའ་ཉམས་བསྐྱེད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

བཞེས་སྒོ།

གཡུས་ཁའི་བཞེས་སྒོ་སྣ་མང་འདི་གིས་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་གཞི་ཚུ་སྟོནམ་ཨིན་པས། ཡོངས་གྲགས་ཅན་གྱི་བཞེས་སྒོ་ཚུ་ནང་ རོ་ཊི། ཌབ་ལསི། པེ་ལའུ། ཀ་ལ་ལོ། བེཀ་ཨེན་ཤཱཀ་ཚུ་ཚུདཔ་ཨིན། བཞེས་སྒོ་བྲོཝ་གི་རྫས་སྦྱོར་དང་ ཁྲོམ་ལམ་གྱི་བཞེས་སྒོ་ཚུ་ བཞེས་སྒོ་ཞིམ་ཏོང་ཏོ་དང་ ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་གི་སྒོ་ལས་ བཟའ་འཐུང་ལུ་གཙོ་བོར་བཏོན་ཐོག་ལས་ བཞེས་སྒོ་འབད་ཐངས་ཀྱི་ལམ་སྲོལ་ལུ་ ཆ་བཞག་དགོཔ་ཁག་ཆེ་ཤོས་ཅིག་ཨིན།

ཕྱི་འབྲེལ་མཐུན་ལམ།

ཀྲི་ནི་ཌེཊ་དང་ ཊོ་བ་གོ་གིས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ཚོགས་པ་(CARICOM) དང་ འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཚོགས་ དེ་ལས་ ཨ་མི་རི་ཀཱན་གྱི་ལས་ཚོགས་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཕྱི་འབྲེལ་སྲིད་སྐྱོང་གི་མཐུན་ལམ་ཚུ་ རྒྱུན་སྐྱོང་འབད་དེ་སྒྲིང་སྒྲི་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འདི་མ་ཚད་ ཡུ་ནའི་ཊེཌ་ ཨིས་ཊེཌས་དང་ རྒྱ་ནག་ དེ་ལས་ ཝེ་ནི་ཟུ་ཝེ་ལ་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ ཚོང་འབྲེལ་དང་ནུས་ཤུགས་ དེ་ལས་ ལུང་ཕྱོགས་ཉེན་སྲུང་ལུ་གཙོ་བོ་བཏོན་ཏེ་ མཐུན་ལམ་སྒྲིང་སྒྲི་བཞག་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

མཇུག་དོན།

ཊི་ནི་ཌེཊ་དང་ཊོ་བ་གོ་འདི་ ནུས་ཤུགས་ལུ་གཞི་བཞག་པའི་དཔལ་འབྱོར་སྒྲིང་སྒྲི་དང་ ལམ་སྲོལ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ ནུས་ཤུགས་ཅན་གྱི་ མཚོ་གླིང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ ཐབས་བྱུས་ཅན་གྱི་ས་ཁོངས་དང་ མི་རློབས་སྣ་ཚོགས་ དེ་ལས་ རང་བཞིན་གྱི་མཛེས་ཆ་ཚུ་གིས་ ཀེ་རི་བི་ཡཱན་ལུང་ཕྱོགས་ནང་ སྒྱུར་བཅོས་འབད་ཚུགས་མི་ཅིག་དང་ གཞན་དང་མ་འདྲ་བའི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་སྦེ་གནས་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།